Wandelknooppunten: zelf een wandelroute samenstellen
Met wandelknooppunten bepaal je zelf waar je wandeling langs gaat en hoe lang hij wordt. Je loopt van genummerd knooppunt naar genummerd knooppunt, en paaltjes, bordjes en herhalingsstickers wijzen onderweg de weg. De route gaat waar mogelijk over half- en onverharde paden, dus je loopt zoveel mogelijk buiten de asfaltweg om. Alle wandelroutes vanaf onze Toeristische Overstappunten zijn op deze manier uitgezet.

Hoe werken wandelknooppunten?
Het wandelnetwerk is opgedeeld in genummerde punten: de wandelknooppunten. Door nummers achter elkaar te zetten stel je je eigen route samen. Een rij nummers die eindigt op het nummer waarmee hij begon, is een rondje.
Onderweg zijn er drie soorten markering:
- Informatiepanelen bij knooppunten en startpunten, met de kaart van het netwerk in de omgeving. Daar bepaal je je positie en je verdere route
- Paaltjes en bordjes met het nummer van het volgende knooppunt en een pijl
- Herhalingsstickers op lantaarnpalen, hekken en bomen tussen de knooppunten, zodat je tussendoor weet dat je nog goed loopt
Reken voor een wandeling op 4 tot 5 kilometer per uur op verharde paden, en minder in het veen en de duinen. Een rondje van 10 km is daarmee een halve dag met een pauze.
Verschil met fietsknooppunten
Het principe is hetzelfde, maar het zijn twee aparte netwerken met eigen nummers en eigen markering. De fietsknooppunten hebben blauw-witte bordjes en volgen verharde paden en wegen; wandelknooppunten hebben eigen paaltjes en lopen juist over het onverharde pad. Knooppunt 32 in het wandelnetwerk is dus een heel andere plek dan knooppunt 32 in het fietsnetwerk — iets om op te letten als je een route uit een lijstje nummers overneemt.
Wandelknooppunten in Utrecht-West
Voor het veenweidegebied van Utrecht-West — De Venen, Kamerik, Linschoten, Woerden en omgeving — heeft de provincie Utrecht een digitale wandelknooppuntenplanner. Daarin klik je de nummers achter elkaar aan en zie je direct de afstand.
Er is ook een gedrukte kaart van het wandelnetwerk Groene Hart (Utrecht-West), die via Recreatie Midden-Nederland te bestellen is. Bij die kaart wordt een boekje met de elf mooiste wandelroutes in het Groene Hart meegestuurd, dat ook digitaal te downloaden is. Prijzen en levering kunnen inmiddels anders zijn dan ze stonden; informeer bij de uitgever.
Overstappunten in dit gebied: TOP Oortjespad in Kamerik, TOP Vinkeveense Plassen, TOP Abcoude, TOP Linschoten en TOP Marnemoende.
Wandelknooppunten in Zuid-Holland
Zuid-Holland heeft zijn eigen wandelnetwerk met een eigen digitale planner. Het netwerk is in delen opgebouwd en per regio uitgewerkt, met onder andere een overzichtskaart met kaartuitsnedes voor de Krimpenerwaard. De bewegwijzering in Zuid-Holland wijkt in detail iets af van die in Utrecht, maar het principe van nummers, paaltjes en herhalingsstickers is gelijk.
Overstappunten met een bewegwijzerde wandelroute in dit netwerk zijn er veel; dit zijn de langste en de bekendste:
- TOP Schipluiden — vijf routes van 5,5 tot 12,9 km, alle via wandelknooppunten
- TOP Reeuwijkse Hout — de Bruine Goudroute van 17,1 km
- TOP Katwijk — vier duinroutes van 8 tot 15 km
- TOP Lisse — de Noordelijke en Zuidelijke Bollenroute, 10,7 en 14,8 km
- TOP Vlaardingen — het Rondje Broekpolder van 8,9 km
- TOP Gorinchem — het Arkelpad van 13,9 km langs de Linge
Kant-en-klaar in plaats van zelf plannen
Zelf nummers combineren is leuk als je de omgeving kent, maar het hoeft niet. Vanaf elk overstappunt zijn routes uitgezet waarbij de knooppuntnummers er al bij staan, met de afstand erbij. Je neemt het rijtje over en loopt. Het volledige overzicht staat op onze routepagina.
Waar het netwerk je in de steek kan laten
Twee dingen om op te letten. Ten eerste worden netwerken uitgebreid: in De Venen zijn na de aanleg extra knooppunten toegevoegd, waardoor oudere kaarten en panelen niet meer kloppen met wat er in het veld staat. Ten tweede worden sommige paden seizoensgebonden gesloten: bij TOP Zoeterwoude zijn beide wandelroutes van 15 maart tot 15 juni dicht vanwege broedende weidevogels.
Kom je een ontbrekend of omgedraaid paaltje tegen, meld dat dan bij het meldpunt bewegwijzering van de provincie. En houd onderweg de volgende twee nummers in je hoofd in plaats van alleen het eerstvolgende, dan loop je niet vast op een missend bordje.
Veelgestelde vragen over wandelknooppunten
Wat zijn wandelknooppunten?
Genummerde punten in het wandelnetwerk. Door nummers te combineren stel je zelf een bewegwijzerde wandelroute samen met de afstand die je wil. Paaltjes, bordjes en herhalingsstickers wijzen tussen de knooppunten de weg.
Is er een kaart van de wandelknooppunten?
Ja. Per provincie is er een digitale planner, en voor het Groene Hart in Utrecht-West bestaat een gedrukte netwerkkaart. Bij elk overstappunt staat bovendien een informatiepaneel met de knooppuntenkaart van de omgeving.
Kan ik een wandelknooppuntroute ook fietsen?
Beter niet. Wandelroutes gaan waar mogelijk over half- en onverharde paden, soms over boerenland en smalle kades. Kies voor een fietstocht een route uit het fietsknooppuntennetwerk.
Zijn wandelknooppunten in heel Nederland hetzelfde?
Het principe is overal gelijk, maar de nummers zijn per regio uitgegeven en de markering verschilt in detail per provincie. Hetzelfde nummer kan in een andere regio opnieuw voorkomen.

